Экономика, каржы жана бизнести башкаруу институтунун бухгалтердик эсептин теориясы жана практикасы кафедрасы
Бөлүм жөнүндө
«Бухгалтердик эсептин теориясы жана практикасы» кафедрасы Бишкек мамлекеттик университетинин, Экономика, каржы жана бизнести башкаруу институтунун структуралык окуу-методикалык жана илимий бөлүмү болуп саналат. Кафедра студенттер арасында окуу, окуу-методикалык жана илимий-изилдөө иштерин, ошондой эле окуудан тышкаркы жана тарбиялык иштерди жүргүзөт.
«Бухгалтердик эсеп, аудит жана коммерция» кафедрасы БМУнин ректорунун 2004-жылдын 8-сентябрындагы № 175 буйругу менен «Экономика» кафедрасынын базасында түзүлгөн. 2012-жылдан баштап «Бухгалтердик эсептин теориясы жана практикасы» кафедрасы «Экономика» багыты боюнча бакалавриаттын билим берүү программасын ишке ашырат, профили «Бухгалтердик эсеп, анализ жана аудит».
Кафедранын миссиясы – бухгалтердик эсеп, талдоо жана аудит жаатында жогорку квалификациялуу бакалаврларды даярдоо, алар алган билимдерин улуттук экономиканын ар кандай тармактарындагы коммерциялык жана коммерциялык эмес уюмдарда, ошондой эле билим берүү тармагында иштөө үчүн колдоно алышат жана эмгек рыногунда атаандаштыкка туруштук бере алышат. - бухгалтердик эсеп, талдоо жана аудит тармагында алган билимдерин коммерциялык жана коммерциялык эмес уюмдарда улуттук экономиканын түрдүү тармактарында, ошондой эле билим берүү тармагында иштөө үчүн колдонууга жөндөмдүү, эмгек рыногундагы атаандаштыкка туруштук берүүгө жөндөмдүү жогорку квалификациялуу бакалаврларды даярдоо.
Бөлүмдүн ишинин максаты - бул ишканалардын бухгалтердик жана аналитикалык, долбоордук-экономикалык, уюштуруучулук-башкаруучулук жана аудиттик-консультациялык иш-аракеттерин ишке ашырууда теориялык жана практикалык көндүмдөрү бар бакалаврлардын жалпы, инструменталдык жана кесиптик компетенцияларынын системасын калыптандыруу. Коюлган максаттарга жетүү жана колдоо үчүн Бухгалтердик эсептин теориясы жана практикасы кафедрасынын алдында төмөндөгү милдеттер коюлган:
- Жогорку кесиптик билим берүү программаларын ишке ашырууда мамлекеттик жана эл аралык стандарттардын талаптарына жооп берүү;
- Кафедранын ишин жакшы уюштуруу жана техникалык деңгээлде колдоо;
- Профессордук-окутуучулук курамдын уюштуруучулук, илимий, окуу-методикалык ишмердүүлүгүнө түрткү берүү.
«Бухгалтердик эсептин теориясы жана практикасы» кафедрасы – бүтүрүүчү кафедра. Адистерди даярдоо күндүзгү окуу формасы боюнча контракттык негизде жүргүзүлөт. Окуунун нормативдик мөөнөтү – 4 жыл.
Бүгүнкү күндө кафедраны экономика илимдеринин кандидаты, доцент Ражапбаева М.А. жетектейт, ал конкурстун жыйынтыгы боюнча тандалган. Профессордук-окутуучулук курам дисциплиналарды жогорку деңгээлде окутууну камсыз кылууга мүмкүндүк берет, кафедра окуу пландарына ылайык окуу жүктөмүн аткарат.
Штаттык расписаниеге ылайык кафедрада 8 окутуучу иштейт. Кафедранын илимий даражалуулугунун көрсөткүчү – 62,5 %. Бүгүнкү күндө кадрдык курам төмөнкүдөй: экономика илимдеринин доктору, профессор – 1, экономика илимдеринин кандидаты, доцент – 2, экономика илимдеринин кандидаты, доценттин милдетин аткаруучу – 2, улук окутуучу – 2, окутуучу – 1. Илим даражасы бар окутуучулардын жалпы санынан илим докторлорунун үлүшү – 20 %, илим даражасы барлардын арасында илим кандидаттары – 80 %, илимий даражасы жок улук окутуучулар жана окутуучулар – 37,5 %.
Дисциплиналар жана курстар
Бухгалтердик эсептин теориясы жана практикасы кафедрасы боюнча дисциплиналардын тизмеси
| Жок. | ТАРТИП | Багыт | КУРС/СЕМЕСТР |
| 1 | Бухгалтердик эсептин тарыхы | Экономика | 1,2 |
| 2 | Бухгалтердик эсеп | Экономика | 3,5/3,6 |
| 3 | Экономикалык анализ | Экономика | 3,5/3,6/4,7 |
| 4 | Статистика | Экономика, менеджмент | 2,3 |
| 5 | Бум. эсепке алуу жана талдоо | Башкаруу | 2,3 |
| 6 | Бухгалтердик эсептин принциптери | Экономика | 3,5 |
| 7 | Бухгалтердик финансылык отчеттуулук | Экономика | 3,6 |
| 8 | Аудит | Экономика | 3,6 |
| 9 | Финансылык эсеп | Экономика | 4,7,/4,8 |
| 10 | Башкаруу анализи | Экономика | 4,7 |
| 11 | Башкаруу эсеби | Экономика | 3,5/4,8 |
| 12 | IFRS | Экономика | 4,8 |
| 13 | Практикалык аудит | Экономика | 4,7 |
| 14 | Бюджеттик эсеп | Экономика | 3,6 |
| 15 | Бухгалтердик эсепти жана отчеттуулукту компьютерлештирүү | Экономика | 3,5/4,7 |
| 16 | Материалдык эмес активдерди эсепке алуу | Экономика | 3,6 |
| 17 | Окулуп жаткан тил өлкөсүндө бухгалтердик эсептин өзгөчөлүктөрү | Экономика | 4,8 |
| 18 | Бизнес статистикасы | Экономика | 4,7 |
| 19 | Экономикалык анализ жана аудит | Башкаруу | 3,6/4,7 |
| 20 | өндүрүштүк эсеп | Экономика | 3,6 |
| 21 | Бухгалтердик эсеп (финансылык) эсеп | Экономика | 3,5 |
| 22 | Финансылык жана башкаруучулук эсеп | Экономика | 3,5 |
Практикасы
Кафедра окуу, өндүрүштүк жана квалификациялык практикалардын натыйжалуулугун жогорулатуу максатында өндүрүш менен байланыш түзөт, ишканалар, фирмалар, мамлекеттик мекемелер, уюмдар жана коммерциялык банктар менен келишимдер түзүлгөн. Ар бир студентке окуу практикасы боюнча илимий жетекчи дайындалат. Окуу практикасынан өткөндөн кийин студент сөзсүз түрдө практикалык күндөлүгүн толтурат, окуу практикасынан өткөндүгү жөнүндө отчет түзөт жана аны кафедрада коргойт.
Окуу практикасы
Окуу практикасы окуу процессинин зарыл жана милдеттүү бөлүгү болуп саналат. Окуунун экинчи жылында бардык студенттер жайкысын ар турдуу уюмдарда, мекемелерде жана ишканаларда биринчи окуу жана кириш практикасынан етушет.
Профилдик практика
Өндүрүштүк практика окуу практикасынын экинчи этабы болуп саналат. Студенттер окуунун учунчу курсунун жайында ендуруштук окуудан етушет. Өндүрүштүк практика окуу жана киришүү практикасынан убактысы жана максаттары боюнча айырмаланат. Өндүрүштүк практика студенттердин ар кандай уюмдарда жана ишканаларда өз адистиги боюнча конкреттүү өндүрүштүк тажрыйбаны, көндүмдөрдү жана көндүмдөрдү алуусун камтыйт.
Квалификация алдындагы практикасы
Квалификация алдындагы практика окуу практикасынын үчүнчү жана акыркы этабы болуп саналат. Квалификация алдындагы практиканын негизги максаты - эсепке алуу маалыматтарын чогултуу, финансылык отчеттуулукту жана ар кандай экономикалык көрсөткүчтөрдүн аудитин изилдөө жана талдоо, бүтүрүү квалификациялык ишин ийгиликтүү жазуу максатында.
Илимий изилдөө иши
Кафедрада илимий-изилдөө иштери профессордук-окутуучулук курам тарабынан жыл сайын бекитилүүчү кафедранын илимий-изилдөө иштеринин пландарына ылайык туруктуу негизде жүргүзүлөт. Илимий-изилдөө иштери ар бир окутуучунун ишинин зарыл жана милдеттүү бөлүгү болуп саналат. Кафедранын илимий-изилдөө темасы: «Кыргыз Республикасынын экономикасын санариптештирүү шартында эсепке алууну, талдоону өркүндөтүү: көйгөйлөр жана өнүгүү перспективалары».
Илимий-изилдөө иштери жыл сайын илимий макалаларды жазууну жана жарыялоону, ар кандай деңгээлдеги илимий конференцияларга, семинарларга жана тегерек столдорго катышууну камтыйт. Кафедранын ар бир окутуучусу кафедранын илимий-теориялык потенциалын өнүктүрүүгө өз салымын кошот. Кафедранын бардык окутуучулары өзүнүн илимий-изилдөө иштеринин жыйынтыктарын ар кандай илимий журналдарда, анын ичинде SCOPUSта индекстелген илимий журналдарда дайыма жарыялап турушат.
2026-жылдын 19-мартында кафедранын окутуучулары Евразиялык тармактык университетинин "ЕАЭБ алкагында өлкөлөрдүн экономикасынын трансформациясы: тенденциялар жана мүмкүнчүлүктөр" деген темадагы эл аралык илимий-практикалык конференциясына онлайн форматта катышышты: Минск шаары, Беларусь Республикасы.
2026-жылдын 15-апрелинде кафедранын профессордук-окутуучулар курамынын баары академик Кусеин Карасаев атындагы БМУнин Экономика, каржы жана бизнес башкаруу институтунда өткөн «Кыргыз Республикасынын социалдык-экономикалык өнүгүү багыттары 2030-жылга чейинки орто мөөнөттүү келечекте» аттуу эл аралык илимий-практикалык конференцияга активдүү катышып, конференциянын катышуучуларынын илимий макалалары «Бишкек мамлекеттик университетинин жарчысы» илимий журналына жарыяланды.
Студенттердин илимий-изилдөө иши
Кафедранын жамааты студенттердин заманбап бухгалтердик эсеп, экономикалык анализ жана аудит жаатындагы илимий-изилдөө жана окуу-изилдөө иштерин өнүктүрүүгө жана өркүндөтүүгө дайыма көңүл бурат. Бул иштер студенттердин кесиптик өсүшүндө жана академиялык көз карашын кеңейтүүдө маанилүү ролду ойнойт.
Студенттер арасында илимий-изилдөө иштерин уюштуруунун жана өткөрүүнүн негизги максаттары болуп студенттердин илимий даярдыгынын деңгээлин жогорулатуу, илимий макалаларды жазуу үчүн көндүмдөрдү жана билгичтиктерди өнүктүрүү, келечекте илимий изилдөөлөрдү жүргүзүүгө умтулган таланттуу жана шыктуу студенттерди аныктоо, университетибиздин илимий-педагогикалык кадрларын толуктоо максатында магистратурада жана аспирантурада окуу үчүн потенциалдуу талапкерлерди табуу саналат.
2025-жылдын 26-мартында кафедранын студенттери Искак Раззаков атындагы Кыргыз мамлекеттик техникалык университети тарабынан уюштурулган Микро-Макроэкономика боюнча ЖОЖдын аралык студенттик олимпиадага катышышты. Бардык катышуучулар активдүү катышкандыгы үчүн сертификаттарга ээ болушту, ошондой эле Кубан кызы Айдана олимпиаданын жыйынтыгы боюнча жеке эсепте үчүнчү орунду ээледи.
2025-жылдын 4-апрелинде кафедранын студенттери Эл аралык инновациялык технологиялар университети тарабынан уюштурулган «Санарип экономика шартында эсепке алуунун, талдоонун, аудиттин жана башкаруунун актуалдуу маселелери» аттуу студенттердин жана жаш окумуштуулардын илимий баяндамаларынын эл аралык илимий-практикалык конференция-сынагына активдүү катышты. Бардык катышуучулар активдүү катышкандыгы үчүн сертификаттарга ээ болушту, ошондой эле студент Ашыралиева Мээрим конференциянын жыйынтыгы боюнча үчүнчү даражадагы сертификатка ээ болду.
2025-жылдын 10-ноябрында кафедранын профессордук-окутуучулар курамы студенттер үчүн Кыргыз Республикасынын Илим күнүнө арналган «Бухгалтер кесибиндеги эсеп жана аудит чөйрөсүн санариптештирүү» темасында тегерек стол өткөрдү.
2025-жылдын 17-декабрында кафедранын студенттери Түркмөн мамлекеттик финансы институту тарабынан уюштурулган «Финансылык отчеттуулуктун эл аралык стандарттары» предмети боюнча II Ачык Эл аралык интернет-олимпиадасына онлайн форматта активдүү катышышты, Ашгабад шаары. Олимпиаданын жыйынтыгы боюнча жеке эсепте кафедранын студенттери Ищенко Камилла жана Тапаев Асанакун үчүнчү орунду ээлеп, дипломдорго ээ болушту.
2026-жылдын 9-апрелинде кафедранын студенттери академик Кусеин Карасаев атындагы БМУнин Экономика, каржы жана бизнес башкаруу институтунда өткөн студенттердин жана магистранттардын «Жаштардын көзү менен Кыргызстандын экономикасынын 2030-жылга чейинки өнүгүү маселелери» аттуу ЖОЖдын аралык илимий-практикалык конференциясына катышты.
Бардык катышуучулар активдүү катышкандыгы үчүн сертификаттарга ээ болушту. Конференцияга оффлайн форматта төмөнкү ЖОЖдын студенттери катышты: К. Карасаев атындагы БМУ, Ж. Баласагын атындагы КУУ, Б.Н. Ельцин атындагы КРСУ. Конференциянын материалдары боюнча конференциянын бардык катышуучуларынын макалаларынын жыйнактары жарыяланды.
Кафедрада «Бухгалтер» илимий-практикалык студенттик ийрими иштейт, студенттер өлкөнүн башка ЖОЖдорундагы конференцияларга, тегерек столдорго жана семинарларга катышуу үчүн жөнөтүлөт. «Бухгалтер» студенттик ийриминин ишинин негизги максаттары:
а) студенттердин заманбап бухгалтердик эсеп, экономикалык талдоо жана аудит жаатындагы билимин, жөндөмүн жана көндүмдөрүн жогорулатууга көмөктөшүү;
б) студенттерде илимий чыгармачылыкка кызыгуу жана муктаждык жаратуу; в) чыгармачылык ой жүгүртүүнү, илимий өз алдынчалыкты өнүктүрүү, ички уюшкандыкты жогорулатуу, студенттердин эсеп, талдоо жана аудит боюнча окуу процессинде алган билимдерин тереңдетүү жана бекемдөө.
Конок лекциялар жана ишканаларга экскурсиялар
Ар кандай конок лекциялары жана чыныгы өндүрүштөргө жана ишканаларга экскурсиялар - бул заманбап компаниялардын ичинен кандай иштээрин, бухгалтериянын иш жүзүндө кандай уюштурулганын көрүүгө реалдуу мүмкүнчүлүк. Студенттер түздөн-түз топ-менеджерлер, бухгалтерлер, адистер менен баарлашып, суроолорду берип, заманбап ишканаларда чыныгы бизнес-процесстер кандай иштээрин, бухгалтерия, башкаруу эсепке алуу жана салыктык эсепке алуу кандай уюштурулганын түшүнө башташат. Мындай пайдалуу жолугушуулар студенттерге тандалган кесипти жакшыраак түшүнүүгө жана окуу учурунда эле пайдалуу кесиптик байланыштарды түзүүгө, ал эми кийин практикага жана стажировкага орношууга жардам берет.
Практика жана бизнес менен кызматташуу
Ишканаларда жана өндүрүштөрдө практика өтүү – биздин кафедранын эң башкы артыкчылыктарынын бири. Студенттер бизнестин ишин байкап гана тим болбостон, чыныгы долбоорлорго, стажировкаларга катышып, натыйжалуу башкаруу чечимдерин кабыл алууну жана заманбап бухгалтериянын иш жүзүндө кандай иштээрин түшүнүүгө үйрөнүшөт. Бул биздин студенттерге университетти аяктагандан кийин кесиптик карьерасын ишенимдүү баштоого жардам берет.
2026-жылдын 21-апрелинде кафедранын ага окутуучусу Джекшенова Гульзар Мукайевна кафедранын 3-курсунун студенттери үчүн «СанХаус Тим» ЖЧКсындагы бухгалтерия бөлүмүндө «Жумуш ордунда окутуу» аттуу кызыктуу жана пайдалуу иш-чара уюштурду. Студенттер иш жүзүндө компаниянын бухгалтериясынын иши жана Кыргызстан үчүн эң акыркы версиядагы «1С: Бухгалтерия 8» бухгалтердик программасы менен таанышышты.
Студенттик жашоо
Мугалимеба университетте — бул жөн гана лекциялар эмес, семинарлар жана экзамендер. Биздикистудентсен ар дайым активдүү катышуу ар кандай маданий жана массалык иш-чаралар, спорт жана чыгармачыл иш-чаралар университет жана институт.
Ошентип, гана эмес, калыптанат келечек профессионал анын бизнеси, Бирок жана гармониялуу өнүккөн инсандык жана активдүү жарандык позициясы бар өз өлкөсүнүн патриоту.
Кафедранын жамааты
Бардык ийгиликтер үчүн, жетишкендиктер жана прогресс студенттер Ар дайым күчтүүсү бар, бириккен жана достук мамиледе профессионал окутуучулар курамы биздин бөлүм.
Так кафедранын окутуучу курамы алдыңкыежөн гана билим эмес, көндүмдөр жана жөндөмдүүлүктөр, бирок ошондой эле сиздин адисиңиз тажрыйба, кесиптик этикеттин нормалары жана трансплантаттар сүйүү кесиптер бухгалтер.
Биздин мугалимдер - Бул профессионал устаттар- мугалимдер, ар дайым колдоого жана жетекчилик кылууга даяр болгондор студенттер кесиптик жана жеке өнүгүү жолунда.
 | Ражапбаева Майрам Абдылдаевна Кафедра башчысы, экономика илимдеринин кандидаты, доцент |
 | Савин Виктор Евгеньевич Экономика илимдеринин доктору, профессор |
 | Сайфудинов Бекмамат Нурмаматович Экономика илимдеринин кандидаты, доцент |
 | Аташова Айзада Курманбаевна Экономика илимдеринин кандидаты, доценттин милдетин аткаруучу |
 | Чылабаева Асель Кубанычбековна Экономика илимдеринин кандидаты, доценттин милдетин аткаруучу |
 | Садыбакасов Исабек Айымбекович Улук окутуучу |
 | Джекшенова Гүлзар Мукаевна Улук окутуучу |
 | Абдылдаева Салима Бакытбековна Окутуучу |
 | Душобаева Айкыз Нурбековна Улук лаборант |
Кафедранын байланыштары:
Директордун кабылдамасы: +996 (312) 42-52-95
Дареги: 720044, Кыргыз Республикасы, Бишкек шаары,
Жукеев-Пудовкин көчөсү, 34 «д», 5-кабат, Экономика, каржы жана бизнес башкаруу институту, «Бухгалтердик эсептин теориясы жана практикасы» кафедрасы, 511-кабинет
Телефону: +996 (312) 42-47-05