Перейти к содержимому

Universitettin taryhynda from kaltyrgan ardaktuu insandar

Университеттин тарыхында из калтырган ардактуу инсандар

Kusein Isaev – philosophy ilimderinin doctor, sociology professor, Kyrgyz Republicsynyn bilim beruzhana ilim tarmagyna ebegeysiz salym koshkon korunuktuu okumushtuu, teacher zhana koomduk ishmer. Al өmүrүnүn hot kylymdan ashuun bolүgүn өlkөdө zhogorku bilim berүүnүzhana ilimiy izildөlөrү onүktүrүүгө arnagan.

1993-1999-zhyldary academician K. Karasaev atyndagy Bishkek mamlekettik universityinde zhemishtuu emgektenip, sociologist ilim zhana kesip katary institutetashuusuna zor salymyn koshkon. “Bashkaruu zhana sociology” (Moscow, St. Petersburg universityterinin mykty okuu programlarynyn negizinde) faculty negizdep, ana menen katar mezgil ozu talap etken “Sociology”, “Sayasat taanuu”, “Sotsialdyk kyzmat”, “Mamlekettik zhana” municipal bashkaruu” department of laryn, postgraduate studies, doctoral studies tuzүmdөrun achkan. Bul facultyi 1999-zhylga chein zhetektegen. Uchurda university Kusein Isaev atyndagy Koom izildo borboru iigiliktu ish alyp baruuda.

1989-zhyly Kyrgyz sociologist koomun negizdep, egemenduuluk mezgilinde al Kyrgyzstan Sotsiologilyk Association aylangan. Bul yumdu 2023-zhylga chein zhetektep kelgen. Kusein Isaev council doorunda, andan kiin egemenduuluk zhyldarynyn ichinde bir katar kadyr-barktuu el aralik yumdarynda zhetekchilik kyzmattardy arkalagan. Alsak, Sovettik sociologiyalyk associationnyn vice-president (1988-f.), KMS sociodor associationsy (1996-f.), Evraziyalik sociologiyalyk associationnyn ten toragasy (2001-f.) Bolgon. 2005-zhyly Kozhoeli shaarynda (Turkiya) Turk duynosun sociology birikmesi tuzulup, al anyn zhigerduu demilgechisinin biri bolgon.

 Oshondoy ele Russia Federationsynyn Socialdyk Akademiyasynyn (1995-f., Moscow), Humanitardyk Akademiyasynyn (1996-f., St. Peretburg) academicians, “Jacobo” el aralyk izildokomitinin muchosu (1997-f. beri, Warsaw, Seoul), El aralyk sociologyalyk associationn mүchosuů (1998-zh. beri), authority “Sociologylyk izildoөolөr” magazines, editor’s office kңeshinin mүchosuů (1994-zh. beri), “Civilizationlar dialogue” el aralyk koomduk forumunun yushtruu committeeinin muchosu (2002-zh. take) bolup kelgen.

Kusein Isaev Kyrgyzstan Sotsiologilyk Association son of president and Qatar Kyrgyz sociology son duinoluk koomchulukka taanytuu bagytyndagy algylyktuu ishterin basa belgilep ketu abzel. 1998-zhyldan bashtap El aralyk sociologylyk association son (International Sociological Association) mүchөlүkkө kabyl alynyp, globaldyk zhana lokaldyk maseleler boyuncha zhumushchu tobuna mүcho bolup kirgen. Bir neche zhyldardan beri kyrgyz sociologiyalyk duyno taanymyn el aralyk arenada tatyktuu korsotup kelgen. Alsak, Kusein Isaev ilimiy bayandamalary menen El aralyk sociologylyk associationsynyn duynoluk congressterine (Montreal 1998, Brisbane 2002, Durban 2006, Barcelona 2008, Gothenburg 2010, Buenos Aires 2012, Yokohama 2014), “Civilization to dialogue” forumunda (Rhodes, 2002-2015), Oshondoy ele Russia sociodor koomunun congressterine (Moscow, Yekaterinburg, St. Petersburg, Ufa, Kazan zh.b. shaarlarda), Turk tildu sociologistdordun congressterine (Almaty, Istanbul, Kozhaeli zh.b. shaarlarda) active katyshkan.

Kusein Isaev sayasat sociologysy, sayasiy elite zhana anyn kalyptanyshy, identtuuluk sociologysy, kyrgyz taanuu, democracyaga өtuүdөgү uluttuk өzgөcholuk, rukh-dөөlot, duyno taanym, kyrgyz tili, kyrgyz mamleketttuүlүgү syaktuu maselelerge arnalgan 20dan ashyk kitep, anyn ichinde 10 monograph, 140 ilimiy emgekter, 250don ashik ilimiy zhana kurch publicistikalyk makalalar Zhergiliktu basylmalarda, oshondoy ele kadyr-barktuu el aralyk journaldarda zharyk korgon. Akyrky zhyldary Kusein Isaev kyrgyz taanuu zhana kyrgyz identtuүlүgү maselelerine өzgөchө kөңul burup, teren idealarga zhana oy-tolgoolorgo bai chygarmalardy zharatkan. Alsak, "Kyrgyz kim bolgon? Kim boldu? Kim bolush kerek?" (Bishkek, “Uluu toolor” basmasy, 2017-zhyl, 236 b.), “Taza koom – Kyrgyzstandy orkundotuunun kelechektuu zholu” (Bishkek, “Turar” basmasy, 2017-zhyl, 128 b.), “Kyrgyz taanuu maseleleri” (Bishkek, “Maxprint” basmasy, 2016-zhyl, 474 b.) attuu kitepter zharykka chigyp, akademiyalyk choyronun zhana zhalpy okurmandaryn kupuluna tolgon.   

Eki kylymga tete zhemishtu orimiy-pedagogikalyk ishmerduүlүgү үchүn Kusein Isaev “Kuzhurmon emgegi үchүn” medals, Kyrgyz SSRinin Zhogorku Sovetinin Ardak certificates menen syylangan. Oshondoy ele “Kyrgyz Respublikasynyn bilim beruusuno emgek sinirgen ishmer” (2006) naamyn, “Kyrgyzstandyn Eldik mugalimi” mamlekettik syilygyna (2010) tatyktuu bolgon. Al emi okumushtuular zhamaatynyn, kesipteshterinin, shakirterterinin zhana jalpy kyrgyz koomunun aldynda Mudaris degen ardaktuu atka ee bolgon. Bul biyik eldik makamdy Kusein Isaev omur boy tatyktuu alyp zhurdu.